Anlaşmalı boşanma, eşlerin yalnızca boşanma iradesinde değil, boşanmanın mali sonuçları ve çocukların durumu konusunda da ortak bir düzenleme oluşturmasıyla mümkündür. Türk Medeni Kanunu’nun 166. maddesi uyarınca evliliğin en az bir yıl sürmüş olması temel koşullardan biridir.
Anlaşmalı boşanmanın temel şartları
- Evliliğin dava tarihinde en az bir yıldır devam etmesi
- Eşlerin birlikte başvurması veya bir eşin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi
- Tarafların duruşmada hâkim tarafından bizzat dinlenmesi
- Boşanmanın mali sonuçları ve çocukların durumu hakkında anlaşma sağlanması
- Hazırlanan düzenlemenin hâkim tarafından uygun bulunması
Bir yıllık süre dolmadan anlaşmalı boşanma kararı verilemez. Bu durumda kanundaki boşanma sebeplerine dayalı çekişmeli dava değerlendirilir.
Protokolde hangi konular bulunmalıdır?
Protokolde boşanma iradesi açık olmalı; maddi ve manevi tazminat, yoksulluk nafakası, varsa ortak çocukların velayeti, kişisel ilişki ve iştirak nafakası düzenlenmelidir. Eşyalar, ziynetler, taşınmazlar, araçlar ve diğer malvarlığı konularında varılan mutabakatın açık ve uygulanabilir biçimde yazılması sonraki uyuşmazlıkları azaltabilir.
Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatini gözeterek protokolde değişiklik önerebilir. Değişiklik taraflarca kabul edilirse boşanmaya karar verilebilir.
Duruşmaya katılmak gerekir mi?
Hâkimin iradelerin serbestçe açıklandığına kanaat getirebilmesi için eşleri bizzat dinlemesi gerekir. Bu nedenle yalnızca imzalı protokol sunulması yeterli değildir. Tarafların duruşmadaki beyanları ile protokolün birbiriyle uyumlu olması önem taşır.
Karar ne zaman kesinleşir?
Duruşmada boşanma kararı verilmesi, medeni hâl kayıtlarının aynı anda değiştiği anlamına gelmez. Gerekçeli kararın yazılması, taraflara tebliği ve kanun yolu sürecinin tamamlanması veya usulüne uygun feragat işlemlerinden sonra karar kesinleşir. Nüfus kaydına bildirim kesinleşmeden sonra yapılır.
SSS
Bir yıl dolmadan protokolle boşanılabilir mi?
Hayır. Anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması gerekir.
Tek avukat iki eşi birlikte temsil edebilir mi?
Boşanmanın karşılıklı tarafları arasında menfaat çatışması doğabileceğinden temsil ilişkisi meslek kuralları bakımından ayrıca değerlendirilmelidir. Her eş bağımsız hukuki görüş alabilir.
Protokolde mal paylaşımı yazılmak zorunda mı?
Kanunun zorunlu çekirdeği mali sonuçlar ve çocukların durumudur. Bununla birlikte malvarlığına ilişkin belirsizlik bırakılması daha sonra ayrı uyuşmazlık doğurabilir.