Velayet ve nafaka, boşanma sürecinin en hassas başlıklarındandır. Mahkeme velayeti bir ödül veya yaptırım olarak değil, çocuğun üstün yararını koruyacak bir sorumluluk düzeni olarak değerlendirir. Nafaka türü ve miktarı ise tarafların ekonomik koşulları ile ihtiyaçlara göre belirlenir.
Velayet belirlenirken nelere bakılır?
Çocuğun yaşı, bakım ve eğitim ihtiyaçları, sağlık durumu, alıştığı çevre, ebeveynlerin bakım kapasitesi ve çocukla ilişkileri birlikte ele alınır. Yeterli idrak gücüne sahip çocuğun görüşünün alınması da gündeme gelebilir. Karar verildikten sonra koşullar esaslı biçimde değişirse velayetin değiştirilmesi ayrıca talep edilebilir.
Kişisel ilişki nasıl düzenlenir?
Velayet kendisine verilmeyen ebeveyn ile çocuk arasında kişisel ilişki kurulurken çocuğun yaşı, okul düzeni, sağlık durumu, ebeveynlerin yerleşim yerleri ve ulaşım koşulları dikkate alınır. Amaç, çocuğun güvenli ve düzenli biçimde diğer ebeveynle bağını sürdürebilmesidir.
Nafaka türleri
- Tedbir nafakası: Dava devam ederken eşin veya çocukların geçimine yönelik geçici ödemedir.
- İştirak nafakası: Velayet kendisine verilmeyen ebeveynin çocuğun bakım ve eğitim giderlerine katılımıdır.
- Yoksulluk nafakası: Boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek ve kusuru daha ağır olmayan eş lehine koşulları varsa hükmedilebilir.
- Yardım nafakası: Yardım edilmediği takdirde yoksulluğa düşecek belirli yakınlar arasında ayrı koşullarla gündeme gelebilir.
Nafaka miktarı nasıl belirlenir?
Tek bir sabit tarife yoktur. Tarafların gelirleri, yaşam koşulları, zorunlu giderleri, çocuğun yaşı, eğitim ve sağlık masrafları ile hakkaniyet birlikte değerlendirilir. Ekonomik koşullar veya ihtiyaçlar değişirse nafakanın artırılması, azaltılması ya da kaldırılması talep edilebilir.
Hazırlanabilecek belgeler
- Maaş bordrosu, vergi ve banka kayıtları
- Kira, fatura ve düzenli gider belgeleri
- Okul, servis, kurs ve sağlık giderleri
- Çocuğun özel bakım ihtiyacını gösteren belgeler
- Mevcut mahkeme kararı ve ödeme kayıtları
SSS
Çocuğun velayeti her zaman anneye mi verilir?
Hayır. Karar cinsiyete dayalı otomatik bir kuralla değil, çocuğun üstün yararına göre verilir.
Nafaka kendiliğinden her yıl artar mı?
Kararda artış ölçütü varsa buna göre uygulanabilir. Aksi hâlde değişen koşullara göre artırım davası gerekebilir.
Velayet kararı sonradan değiştirilebilir mi?
Çocuğun yararını etkileyen yeni ve önemli koşullar oluşursa velayetin değiştirilmesi talep edilebilir.